Yaşa Göre Gündüz Uykusu Düzeni

Tüm ebeveynler bebeği geceleri uyutmanın zorluklarını (ve keyifli yanlarını!) iyi bilirler. Ancak, gündüz uykusu da çok önemlidir. Bu, çocuğunuzun gece nasıl uyuduğunun dışında, gün içerisindeki ruh halini de etkiler. Aşağıda bebeğinizin yaşına göre ne yapılması gerektiğini bulabilirsiniz.

Yenidoğan (0-3 ay)
Normal uyku düzeni: Başlangıçta, gündüz uykusu değişkendir – yenidoğanlar belirli bir zamanlamaya göre uyumazlar ve gece ile gündüz arasında çok az farklılık vardır. (Amerikan Pediatri Akademisi’ne göre günde yaklaşık 16-17 saat uyurlar.)

Sleeping Through the Night kitabının yazarı ve Philadelphia Çocuk Hastanesinde Uyku Merkezi Müdür Yardımcısı ve Çocuk Uyku Konseyi danışma kurulu başkanı Dr. Jodi A. Mindell’e göre, 8-12 hafta içerisinde çocuğunuz gündüzleri tahmin edilebilir saatlerde uyanıp geceleri tahmin edilebilir saatlerde uyumaya başladığında nihayet belirli bir düzen görmeye başlarsınız. Bu noktada bebeğiniz yaklaşık 1,5-2 saat kadar uyanık kaldıktan sonra uykuya tekrar hazır olacaktır. 4 ay sonunda bir uyku kalıbı gözlemleyemezseniz endişelenmeyin; bazı bebekler için biraz daha uzun zaman alabilir.

Uyku düzeni nasıl belirlenir? Bebeğinizin uyumaya hazır olup olmadığına dair işaretleri gözlemleyin – huysuzluk, göz çevresindeki kızarıklık, boşluğa bakma veya kulağını çekme. Elbette, bebeğinizin gündüz uykusuna hazır olmasına yardımcı olabilirsiniz. “Belirli bir rutin, bebeğinizin ne zaman sakinleşip uyuması gerektiğini bilmesini sağlayacaktır,” diyor Dr. Mindell. Perdeleri kapatmak, kitap okumak, ninni söylemek, sakinleştirici bir ses tonuyla konuşmak veya gece rutininizin kısa bir versiyonu gibi.

4-12 ay
Normal uyku düzeni: İlk üç aydan sonra gündüz uykusu daha tahmin edilebilir bir kalıp oluşur. 4-8 aylık bebeklerin genellikle günlük rutini şu şekilde değişir: İki saat uyanık kaldıktan sonra “belirli saatler arasında” tekrar uyurlar; veya daha kısa süreli daha sık uykular uyurlar. 9 aylık olana kadar, neredeyse tüm bebekler belirli saatler arasında uyumaya başlarlar.

Bebekler bu yaşta genellikle gündüzleri ne kadar uyurlar? The Sleepeasy Solution kitabının yazarlarından ve Sleepy Planet Parenting’in kurucularından Jennifer Waldburger, bebeğinizin 4-6 aylıkken gün içinde üç kez toplamda 3-4 saat uyurken, bir veya iki kez toplamda 2-3 saat kadar uyuduğunu söylüyor. Bebeğiniz üç kez uyuyorsa, üçüncü uykuya hazır olduğunu anlamak için ipuçlarını gözlemleyin: “Bebekler 6-9 aylıkken üç defadan daha az uyumaya başladıklarında, üçüncü uyku süreleri daha kısa olmaya başlar. Bip uykusu dediğim bu uyku sadece 20-30 dakika sürer.”

Uyku düzeni nasıl belirlenir? Uyku zamanından önceki 10-15 dakikalık sakinleşme rutinine sadık kalın, diyor Waldburger. Ayrıca, bebeğinizi çok fazla yorulmadan önce ve sakinleştiğinde uyutun. “Bebekler fazla yorulduklarında vücutları kortizol adı verilen bir stres hormonu salgılar. Bu, hormon bebeğin sakinleştirmesini zorlaştırır ve uyanmasına sebep olabilir,” diye ekliyor Waldburger.

Uyutmak için en ideal zaman uykulu ancak uyanık olduğu zamandır. “Bebeğinizi sallamadan veya beslemeden sakinleşmesine izin vermek hafif uyku döngüsündeyken kendini nasıl sakinleştireceğini bilmesini sağlar.”

Yürümeye Yeni Başlayan Çocuklar (2-3 yaş)
Normal uyku düzeni: Dr. Mindell “Yürümeye başlayan çocukların çoğu öğleden sonraları, özellikle öğlen yemeğinden sonra daha uzun süre uyur,” diyor. Bu genellikle 90 dakika ile 3 saat kadar sürer.

Uyku düzeni nasıl düzene sokulur? “Gündüz uykusu ikiden bire inerken, ikinci uykunun geç bir saatte olduğunu ve bunun çocuğunuzun gece sakinleşmesini etkilediğini veya ikinci kez uyumayı reddettiğini farkedeceksiniz, diyor Waldburger. O zaman, ikinci uykuyu bırakma zamanı gelmiş demektir.

“Çocuğunuz günde bir kez uyumaya başladığında, ideal olanı gün ortasında uyumasıdır.” Bu, genellikle 11:30’dan öğlen vaktine kadar sürer. “Çocuğunuz hala sabah uyumaya devam ediyorsa, 11:30’da uyumaya başlayana kadar her gün 15-20 dakika daha geç uyumasını sağlayın,” diye öneriyor Waldburger.

Okul Öncesi (4-5 yaş)
Normal uyku düzeni: Pek çok çocuk dört yaşında gündüz uyumayı bırakırken, bazıları 5 yaşına kadar gündüz uyumaya devam eder. Gündüz uyuyan çocuklar genelikle 12:00-13:30 arası uyurlar (ortalama yatağa gitme zamanı ise 20:00’dır.) Ancak, çocuğunuz artık gündüz uyumuyorsa bile, bu dinlenme zamanı ayırmamanız anlamına gelmemelidir. Dr. Mindell, çocuğunuzun büyüdükçe uyku zamanının yerini “sessizlik zamanının” aldığını söylemektedir. Ona göre, bu herkesin gün içerisinde ara vermesini sağlar ve gerektiğinde uyumasını teşvik eder.

Uyku düzeni nasıl düzene sokulur? Çocukların artık gündüz uykusuna ihtiyaç duymadıklarını anlamak genellikle kolaydır. “Çocuğunuzun artık uyku zamanında uyumadığını veya uyumadığında huzursuzlanmadığını ve iyi hissettiğini görürsünüz,” diye açıklıyor Dr. Mindell.

Okul fobisi nedir, belirtileri neler? Çocuğunuz okula gitmek istemiyorsa

Bilimsel araştırmalardan elde edilen bilgilere, 7-12 yaş civarındaki çocukların en büyük endişeleri arasında okul gelmektedir. Çocuğun belkide ilk defa ailesinden uzaklaşıp hiç tanımadığı yetişkinlerle bağ kuracağı okul ortamında ödev zorunluluğu, sınavlara hazırlanma gibi sorumlulukların olması endişelenmenin ana nedenlerindendir. Çocuğun endişesiyle beraber velilerde de artan okul telaşı, aileleri en çok sıkıntıya sokan sorunlardan biridir. Özellikle de çocuğunu ilk defa okula gönderecek ailelerin çocuklarının bir an evvel adapte olabilmesi yani okula kolay uyum sağlayabilmesi için öncesinde birtakım manevi rahatlatmalar yapmalı, çocuğuna destek olmalıdır. Aksi takdirde çocuklarda okul fobisinin görülmesi kaçınılmaz olacaktır. Okula dair olumsuz düşüncesi olan ya da mutlu olamayan çocuklarda görülen okul fobisine en çok okulların açılmaya başlandığı eylül aylarında rastlanmaktadır. Peki okul fobisi nedir? Çocuklarda okul fobisi nasıl önlenir? Okula gitmek istemeyen çocuğa nasıl davranılmalı? Çocukların okula uyumu nasıl kolaylaşır? Okulun ilk günü kabus gibi geçmemesi için öneriler.

İlk defa okula gidecek olan çocuklarda yaşanabilecek olan bazı adaptasyon sorunları yeniden gündem haline geliyor. Toplumsallaşmanın ilk ve en önemli adımlarından biri olan okul, çocuğun gelişimi üzerinde büyük bir rol oynamaktadır. Özellikle de küçüklüğünden beri ailesi tarafından her şeyden korunan, kural tanınmayan ve duygusal anlamda yaşının olgunluğu verilmemiş tüm çocuklarda okul dönemi daha zor olmaktadır.

Anne ve babadan uzak kalma başta olmak üzere çeşitli nedenlere bağlı olarak görülebilen okula gitme korkusu, okul fobisi ya da okul reddi gibi tanımlar, okula gitmek istemeyen çocuklar için kullanılır. Yalnızca ilkokul çocuklarında değil okul öncesinde de görülebilen ancak o zamanki okul korkusunun gelişimin bir parçası olduğu göz ardı edilmemelidir.

Hemen hemen her dönemde görülebilecek olan ayrılık kaygısına bağlı yaşanan okul fobisi ya da okul korkusu durumu, çocukluk çağında yaygın olarak görülebilen kaygı bozuklarındandır. Daha çok 7-9 yaş aralığında görülen bu sorun yaşın büyümesiyle beraber azalmaktadır. 5 yaşına kadar doğal bir durum olarak görülen, devamında ise birtakım psikolojik sorunların habercisi olarak görülen okul fobisi, okul korkusuna göre çok daha şiddetlidir. Okul korkusu, çocuğun ne olduğunu kavrayamadan yaşadığı bir duygu olmakla beraber verdiği normal bir tepkidir. Okul fobisi ise çocuğun okula gitmeyi reddetmesidir. Okul korkusu 1 haftayı aşkın bir sürede görülürken, manevi desteklere rağmen çözüme kavuşturulamıyorsa okul fobisi vardır.

Okul maratonuna başlayacak olan öğrencilerde ilk defa yaşanacak olan bu deneyim kimi zaman tatlı heyecan oluştururken kimi zaman okul fobisi gibi stresli durumlara sebep olabiliyor. Karın ağrısı, mide bulantısı gibi gerekçelerle okula gitmek istemeyen çocuklardaki bu durum hem kendilerinde hemde ailelerinde sıkıntılı bir hal alabiliyor.

Okul fobisine sahip olan çocuklarda bu durumun önlenmesi için veliler öğretmen değiştirme, okul transferi ya da farklı bir sınıfa alma gibi davranışlara yönelebiliyor.

Okul fobisi olan çocuğa karşı öfkeli ya da sinirli davranmak sorunu daha da işin içinden çıkılmaz hale getirir. Suçlamadan, sevildiğini ve değer verildiğini hissettirerek fobiye neden olan etkenleri tespit etmek okul fobisi çözümünün ilk aşamalarındandır. Bu durumun her çocukta olabilecek bir şey olup halledilebilir olduğu izah edilmeli, gerekli güven sağlanmalıdır.

Okulu sevdirme ve uyum sağlama konusunda yapılabilecek şeylerden birisi de İlk günlerde okulun bahçesine, sonra okul içine, daha sonra sınıfa götürülme gelebilir.

1. OKULU BERABER ZİYARET EDİN

Okulların açılması yaklaştığı zaman, ebeveyni ile beraber çocuğun okulunu ziyaret etmesi; bahçeyi, sınıfları, kütüphaneyi görmesi ve öğretmenleriyle tanışması, okula uyumu kolaylaştırır.

2. OKUL HAKKINDA BİLGİ VERİN

Okulda nasıl davranması ve okul kurallarının neler olduğu, teneffüs saatlerinin nasıl değerlendirilmesi gerektiği gibi konularda konuşmak çocuğun okulda karşılaşacağı değişiklikler hakkında bilgi edinmesi sağlanır.

3. İLK GÜN BİRLİKTE GİDİN

Okulun başladığı ilk gün anne ve babanın çocuğuna eşlik etmesi onu rahatlatır. Fakat anne ve babaların okul içerisinde uzun vakit geçirmesi, çocuğu olumsuz etkiler.

4. UZMAN DESTEĞİ ALIN

Okul fobisi olan çocukların, okula uyum sağlamasını hızlandırmak için uzaman desteği almak önemlidir. Özellikle anne ve babaların çocuklarıyla vakit geçirebileceği yeterli vakti yoksa çocukların akademik başarısı açısından uzman desteği şart.

0-3 Yaş Sıfır Ekran

Son yıllarda ebeveynlerin çare olarak gördüğü, televizyonlar, ipadler, bilgisayarlar çocukların zeka gelişimi, dil gelişimi, göz teması kurma, sosyal iletişim ve becerileri, dikkat eksikliği, hiperaktivite bozukluğu ile ilişkili olduğunu gösteriyor.

Yapılan araştırmalar 3 yaşın altında çok fazla televizyon izleyen çocukların bilişsel gelişimlerinin olumsuz olarak etkilendiğini, dil gelişimlerinin geciktiğini ortaya koymaktadır.

Bu dönemde aşırı televizyon izleme ile; dikkat eksikliği, hiperaktivite bozukluğu ve otizm arasında ilişki olduğunu gösteren pek çok araştırma bulunmaktadır.

Bu nedenle, önlem olarak 0-3 yaş çocuklarının televizyon, ipad ve akıllı telefon ekranlarından uzak durmaları gerekmektedir.

PedagogSoru Sor

Gaziantep Öğrenci Koçluğu

Kategoriler
Not:
OkanBal.Com üzerinde yer alan yazılar ve paylaşımlar tamamen bilgilendirme amaçlıdır. Hiçbir şekilde tanı ve tedavi amaçlı kullanılmaz. Tanı ve tedavi için muhakkak ilgili uzmanlara başvurulmalıdır.