Bebekler Ne Zaman Konuşur?

Bebeğiniz gerçek bir dilde konuşmayı öğrenmeden önce, çeşitli sesler çıkarır. Bu, bebeklerin konuşma şeklidir. Peki, bebeğinizin ilk gerçek sözcüklerini ne zaman duyacaksınız? Bebeklerin konuşmayı öğrendiği dönem; beyninin hızla geliştiği hayatının ilk 3 yılıdır. Bu süre zarfında bebeğinizin konuşma becerilerinin gelişmesi, biraz da onun bebek dili konuşma becerilerine bağlıdır.

İlk Sözcüklerini Ne Zaman Duyacaksınız?

İlk bebek konuşması, sözel olmayan bir konuşmadır ve doğumdan hemen sonra gerçekleşir. Bebeğiniz; korku, açlık, hayal kırıklığı gibi çeşitli duygu ve fiziksel ihtiyaçlarını ifade etmek için ağlar ya da çığlık atar. Bazı anne ve babalar, bebeğinin ağlamasını dinlemeyi ve yorumlamayı öğrenir.

Bebeğinizin ilk gerçek sözcüklerini söyleyeceği zaman, her bebekte farklılık göstermektedir. Ancak, eğer bebeğiniz konuşma gelişiminde normal zaman dilimini kaçırırsa, endişeleriniz hakkında çocuğunuzun doktoruyla konuşmanızda yarar var.

  1. Ay

Hayatının 3. ayında bebeğiniz; sesinizi dinler, siz konuşurken yüzünüzü izler ve evde duyabileceği diğer ses ve müziklere yönelir. Bebeklerin büyük bir bölümü, bir erkek sesi yerine kadın sesini tercih eder. Bebeklerin bir çoğu, 3. ayın sonunda mırıldanmaya başlar.

  1. Ay

Altınca aya geldiğinde, bebeğiniz farklı sesler çıkararak oyunlar oynamaya başlar. Bu dönemde bebeğiniz, “ba-ba” ya da “de-de” diyebilir. 6. ya da 7. ayın sonunda, bebekler kendi isimleri söylendiğinde cevap verirler, anadillerini tanırlar ve mutlu ya da üzgün olduklarını söylemek için ses tonlarını kullanırlar. Bazı anne babalar, bebeğin ilk sözcükleri olan “ba-ba” yı “baba” olarak yorumlarlar; ancak bu çağdaki bebeklerin söyledikleri; genellikle gerçek anlamının dışında, rastgele hecelerden oluşur.

  1. Ay
  2. ayda bebekler, “hayır” ve “merhaba” gibi birkaç temel kelimeyi anlayabilirler. Ayırca, ünsüz harfleri daha fazla ve daha farklı ses tonları kullanmaya başlayabilirler.

12-18. Aylar

Bebeklerin büyük bir bölümü, 12. ayın sonunda “anne” ve “baba” gibi birkaç basit kelimeyi söyleyler ve artık, ne söylediklerini biliyor olurlar. Artık, “Gel” gibi kısa, tek adımlı taleplerinize yanıt verirler ya da en azından anlarlar.

  1. Ay

Bu aylarda bebekler, birkaç basit kelimeyi söylerlerle ve ismini söylediğiniz insanları, çeşitli nesneleri ve vücudunun bölümlerini gösterebilirler. Artık, duydukları sözcükleri, sesleri ya da söylediğiniz cümlenin son sözcüğünü tekrar edebilirler. Ancak genellikle, sözcüklerin ilk ya da son harflerini yutar ya da değiştirirler.

2 Yaş

2 yaşına geldiklerinde, “Anne güle güle” ya da “Ben acıktım” gibi 2-4 kelimeden oluşan kısa ifadelerle birkaç kelimeyi bir araya getirebilirler.

3 Yaş

Bebeğiniz 3 yaşına geldiğinde, kelime dağarcığı hızla genişler. Artık sembolik ve soyut bir dil anlayışına sahiptir.

Çocukların Konuşmayı Öğrenme Sürecini Destekleyen 5 Egzersiz

Çocuğunuza konuşmayı öğretmek vakit alan bir süreçtir. Çocuğunuzun dil yeteneklerini geliştirmesine yardımcı olabilirsiniz çünkü konuşma sosyal gelişim açısından büyük önem taşır.

Çok küçük yaştaki çocuklar konuşmayı bilmeseler de kendilerini ağlayarak ve vücut dillerini kullanarak ifade edebilirler. Ancak konuşma yeteneklerini geliştirmeleri hayati önem taşır. Bunu yapmanın yollarından biri çocukların konuşmayı öğrenme sürecini desteklemek için onlarla birlikte bazı egzersizler yapmaktır.

Dilin değeri

Konuşma yeteneği çocukların düşüncelerini ve isteklerini içselleştirmelerini ve dışa vurmalarını sağlar. Hatta sözlü dil o kadar önemlidir ki iletişim söz konusu olduğunda ilk sırada gelen araç olarak kabul edilir.
Dil sosyalleşmenin de temel aracıdır. Çocukların çevrelerine daha iyi bir şekilde entegre olmalarına ve uyum sağlamalarına izin verir. Çocuğunuz konuşarak ailesinin kültürel uygulamalarını öğrenir ve sonra yeni ilişkiler kurar.

Peki, bir çocuğun konuşmayı öğrenme sürecini desteklemek için ne yapılabilir?
Yapabileceğiniz egzersizlerden bazıları çok kolaydır. Bu egzersizleri çocuğunuzla birlikte halihazırda yapıyor olduğunuz aktivitelerin içine yedirebilirsiniz.
Bugün sizinle bu egzersizlerden bazılarını paylaşacağız.

Çocukların konuşmayı öğrenme süreci nasıl desteklenir?

Ebeveynler, çocuklarının konuşmayı öğrenme sürecinde çok etkilidirler. Bu nedenle her şeyi doğru telaffuz etmeleri ve harfleri dikkatli bir şekilde söylemeleri önemlidir.
Çocuğunuzun konuşmayı öğrenme sürecini desteklemek için onun sürekli diyalog halinde olmanız tavsiye edilir. Kurduğunuz diyalog sistemli olmalı, çocuğunuzun yaşına, yeteneklerine ve ilgi alanlarına uymalıdır. Çocuğunuzla konuşurken bebek gibi konuşasınız gelse bile bundan kaçınmaya özen gösterin.
Söylemek üzere oldukları şeyleri önceden tahmin etmeye veya cümlelerini tamamlamaya çalışmayın. Çocuğun kendini ifade etmesi ve mesajını genişletmesi için gereken koşulları sağlamak adına ona açık uçlu sorular sorun.
Bu prensiplere dayanarak çocukların konuşmayı öğrenme sürecini desteklemek için yapabileceğiniz bazı egzersizleri keşfedelim.

  1. Yürüyüşe çıkın
    Yürüyüşler veya diğer geziler çocuğunuzun yeni algılar kazanmasını, bunun da ötesinde yeni kelimeler öğrenmesini sağlayan farklı deneyimlerdir. Hissetikleri duygular kendilerini ifade etmek ve duygularını daha özgür bir şekilde paylaşabilmek için onları motive edecektir.
    Renkler, sesler, kokular ve şekiller dahil gördükleriniz hakkında konuşun. Mantıklı ve ilginç bir sohbet yaratmak için etrafınızdaki her şeyden yararlanın.
  2. Ona hikayeler okuyun
    Bu egzersiz çocuğunuzun etrafındaki şeyleri ve insanları anlama yeteneğini geliştirmeye yardımcı olacak. Hikaye okurken “Peki nerede…” ile başlayan bir soru sorabilir ve çocuğunuzun bahsettiğiniz objeye veya renge dokunarak onu göstermesini sağlayabilirsiniz.
    İsteğinizi gerçekleştirmesi için ona biraz zaman tanıyın. Sorunuza doğru bir şekilde cevap verdiklerinde çabasından ötürü onu kutlayın ve sonra ona yeni bir soru sorun.
  3. Fotoğraflarla ve kesilmiş resimlerle oynayın
    Bu da biraz önce bahsettiğimiz aktiviteye benziyor ama hikaye yerine fotoğraflar veya resimler kullanılıyor. Her bir resmi veya fotoğrafı kelimeleri ve işaretleri kullanarak tarif etmekle işe başlayabilirsiniz. Resimler arasındaki karşıtlıkları ve farklı hareketleri anlamayı öğrenecekler.
    Her bir resmi açıklarken çocuğunuzdan orada gördüğü insanların ne yaptıklarını söylemesini isteyin. Resimlerde onlara kolay gelecek tanıdık aktivitelerin olmasına özen gösterin. Bu aktiviteler yemek, oynamak, uyumak veya koşmak olabilir.
  4. Onlara isimlerini söylemeyi öğretin
    İsmini öğrenmesinin yanı sıra bu aktivite çocuğunuzun başka insanları, objeleri ve aktiviteleri isimlendirme yeteneğini de geliştirmesine yardımcı olacak.
    “Senin adın…” ile başlayan bir cümle kurun ve birkaç kez bu cümleyi tekrarlayın. Böylece aynı soruyu daha sonra tekrar sorduğunuzda hemen cevap verebilirler.
    Doğru cevap verdiklerinde onları tebrik etmeyi unutmayın. İkinci isimlerini veya soyadlarını da ekleyin. Böylece aşama aşama öğrenebilirler. Doğru bir şekilde cevap veremezlerse aynı süreci tekrarlayın.
    Vücuttaki organlar veya oyuncak, tabak, ayakkabı, bardak gibi sık sık kullanılan tanıdık objeler için de bu egzersizi yapabilirsiniz.
  5. Çocuğunuza hayvan seslerini öğretin
    Çocukların sevdiği bir başka egzersiz de hayvan sesleriyle hayvanların isimlerini eşleştirmektir. Bu egzersiz için uygulamalar veya oyunlar bulabilirsiniz. Kendi sesinizi kullanarak bir kedinin miyavlamasını veya bir ineğin mö sesini taklit etmeyi de tercih edebilirsiniz.
    Bu egzersizi yapmanın yöntemlerinden biri bir hayvanın sesini taklit etmek ve çocuğunuza bunun hangi hayvanın sesi olduğunu sormaktır. Çocuğunuzdan ördeğin veya köpeğin çıkardığı sesi taklit etmesini de isteyebilirsiniz. Sonra da doğru cevap verip veremediğine bakarsınız.

Sonuçlar
Büyük ihtimalle çocuğunuzun konuşmayı öğrenme sürecini desteklemek için bu egzersizlerden bazılarını zaten yapmışsınızdır. Tüm egzersizlerin amacı çocuklarla sürekli konuşmayı sağlamaktır. Onların kendilerini baskı altında hissetmeden özgürce ifade edebilmelerini sağlamalısınız. Bu sürecin keyfini çıkarın.
Çocuğunuza konuşmayı öğreten ilk kişinin siz olduğunu unutmayın. Kelime hazinelerini zenginleştirmelerine yardımcı olmak için zaman ve enerji harcayın.
Çocuklarınızın konuşmayı öğrenme sürecinde onlara yardımcı olan egzersizler nelerdi?

Dil Gelişimi İçin Aşamalar ve Dil Gelişim Dönemleri

Dil gelişimi konusunu etkileyen bir çok faktör bulunmaktadır. Ebeveynler çocuklarının dil gelişim sürecini yakından takip etmektedir. Çocukların bireysel farklılığı olsa da hemen hemen bazı evrelerden geçişler aynı zamana denk gelmektedir. Çocuğunuzun konuşma sürecini etkileyen evreleri sizler için listeledik.

Dil Gelişim Evreleri

Agulama Evresi

 

Ses ve sıra vardır ancak anlam henüz tam kazanılmamıştır. Bu dönem evrenseldir. Kendi içinde üç aşamada incelenir.

Ağlama evresi (0-2 ay)

Çocuk bilinçsiz ve refleks sesler çıkarır. Özellikle doğumdan sonraki iki hafta ağlama dışında sesler çıkarmaz. Ancak bu çocuğun ihtiyaçlarını anlatması bakımından önemlidir.

Babıldama Evresi (2-6 ay)

Çocuk ünlü ve ünsüz sesleri birlikte kullanarak anlamsız ve bilinçsiz sesler çıkarır. Bu sesleri doğuştan işitme engelli bebeklerinde çıkarttığı gözlendiği için doğuştan olduğu düşünülmektedir. Bu sesler daha çok “oooo”, “ahhhh” gibi seslerdir.

Heceleme Evresi (6-12 ay)

Bu evredeki bebekler ünlü ve ünsüz harfleri sıraya koyarak dilde olan yada olmayan pek çok sesi çıkartır. Ancak bu seslerden dilde kullanılmayanlar zamanla azalarak ortadan kalkar. Bebekler bu evrede ses çıkartmak için gırtlaklarını, dil, diş ve dudaklarını kullanırlar. Dönemin sonuna doğru yetişkinleri taklit yoluyla, vurgu, tonlama ritimde, yöresel özellikler dilde görülmeye başlar. Sağır bebekler özel bir eğitim almazsa bu evreden öteye gidemez ve çıkardıkları sesler azalır. İlk anlamlı kelimeye hazırlık evresidir.

Tek Sözcük (12-18 ay)

Çocuk ilk anlamlı sözcüğü bu dönemde kullanır ve tek bir sözcüğe farklı anlamlar yükler. Yani çocuk bir kelime ile birçok şeyi anlatmaya çalışır. Bu dönem gelişim açısından kritik dönemdir. Alıcı dil ifade edici dilden daha gelişmiş durumdadır.

Telagrafik Konuşma Evresi (18-24 ay)

İki veya daha çok sözcüğü bir araya getirerek anlamlı ama kuralsız sözcük grupları oluşturur. Aşırı kurallaştırma görüşür. Çocukta dil öğrenmeye isteklilik gözlenir.

İlk Gramer Evresi (24-60 ay)

 

Çocuk gramer yapılarını kullanarak kurallı ve düzgün cümleler kurabilir. Kelime hazinesi çok hızlı gelişir. 24 aylık bir çocuk 500-600 kelime kullanabilirken, 72 aylık bir çocuk 8000-12000 kelime kullanabilir.

2-3 yaş

  • Çok farklı cümle tiplerini anlar.
  • Dört-beş sözcüklük cümleler kullanır.
  • “Neden” soru tipini kullanır.

3 -4 yaş

  • Çok sayıda sorular yöneltir
  • Yaptıklarını anlatır.
  • Yaklaşık beş-altı sözcüklü cümleler kurar.

4-5 Yaş

  • Uzun öyküler anlatır.
  • Beş sözcükten daha fazla sözcük içeren cümle kurar.

5-6 yaş

  • 6-8 kelimelik cümleler kurabilir, söylendiğinde tekrarlayabilir.
  • Günlük yaşantısını anlatabilir.
  • Niçin sorusunu açıklayarak cevaplayabilir.
Gaziantep Tercih Danışmanlığı

PedagogSoru Sor

Kategoriler
Not:
OkanBal.Com üzerinde yer alan yazılar ve paylaşımlar tamamen bilgilendirme amaçlıdır. Hiçbir şekilde tanı ve tedavi amaçlı kullanılmaz. Tanı ve tedavi için muhakkak ilgili uzmanlara başvurulmalıdır.